Vakıf Taşınmazlarında Yeni Dönem Başladı: 3 Ay Kira Borcunda Doğrudan Tahliye ve Kapsamlı Kurallar!

Vakıf Taşınmazları Yönetmeliği Yürürlüğe Girdi: Kapsamlı Değişim Başladı

Kültür ve Turizm Bakanlığı’na bağlı Vakıflar Genel Müdürlüğü, vakıf taşınmazlarının yönetimiyle ilgili önemli bir düzenlemeyi hayata geçirdi. “Vakıf Taşınmazlarının İdaresi Hakkında Yönetmelik”, Resmi Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe girdi. Bu yeni yönetmelik, mülkiyeti Vakıflar Genel Müdürlüğü ile idaresi ve temsili Genel Müdürlükçe yapılan mazbut vakıflara ait gelir getirici (akar) nitelikteki taşınmazlar ile işlev verilmeyen hayrat taşınmazları ve üzerindeki yapıları kapsıyor. Yönetmelik, söz konusu taşınmazların satışı, kiralanması, irtifak hakkı tesisi ve mal değişimi gibi işlemler için yeni usul ve esaslar belirliyor.

Taşınmazların Değerlemesi ve İhale Süreçleri Yeniden Düzenlendi

Yeni yönetmelik çerçevesinde, vakıf taşınmazlarının tahmini bedel tespiti, piyasa rayiç değeri, emlak vergisi değeri veya asgari arsa değerleri esas alınarak yapılacak. Bu, işlemlerin daha şeffaf ve güncel değerler üzerinden gerçekleştirilmesini sağlayacak. Satış ve mal değişiminde, binalar için emlak vergi değeri, arsa ve araziler için ise metrekare birim değerinin yüz ölçümü ile çarpımı sonucu elde edilen değer temel alınacak.

İrtifak Hakkı Tesisinde Değerleme: Üzerinde yapı bulunan taşınmazlarda ilk yıl için emlak vergi değerinin en az yüzde 10’u, boş arsalarda ise yapılaşma öngörülüyorsa emlak vergi değerinin en az yüzde 5’i esas alınacak.
Yetki ve Tescil İşlemleri: Taşınmazlara ilişkin tapu tescil işlemleri, Genel Müdürlük izniyle Bölge Müdürlükleri tarafından gerçekleştirilecek. İhalelerde ise merkezde Genel Müdür veya yardımcısı, taşrada ise Bölge Müdürü ihale yetkilisi olarak görev alacak.

İhalelere Katılım Şartları ve Komisyon Yapısı

İhalelere katılmak isteyen gerçek ve tüzel kişiler için belirli şartlar getirildi:

Yerleşim yeri sahibi olmak ve Türkiye’de tebligat adresi bildirmek.
Gerçek kişiler için T.C. kimlik numarası, tüzel kişiler için vergi kimlik numarası ve MERSİS numarası beyan etmek.
Yönetmelikte istisna belirtilenler dışında geçici teminat yatırmak.
İdare tarafından istenebilecek diğer belgeleri sunmak.

İhale komisyonları, idare personeli arasından seçilen, biri başkan, ikisi işin uzmanı ve biri mali konularda uzman olmak üzere tek sayıdan oluşan en az 5 kişiden oluşacak. Gerek görülmesi halinde başka kamu kurumlarından da personel görevlendirilebilecek.

Kira Süreleri, Kontratlar ve Ecrimisil Uygulaması

Yönetmelik, vakıf taşınmazlarının kiralama sürelerine de açıklık getiriyor. Mülkiyeti Genel Müdürlüğe ve mazbut vakıflara ait akar niteliğindeki taşınmazlar ile değerlendirilmeyen hayrat taşınmazların kira süresi azami 5 yıl olarak belirlendi. Ancak, Kültür ve Turizm Bakanı onayıyla bu süre 10 yıla kadar uzatılabilecek. Yapım karşılığı uzun süreli kiralamalarda ise, yapım bedeli dikkate alınarak Genel Müdür onayıyla 20 yıla, Vakıflar Meclisi kararıyla 49 yıla kadar kira süresi tespit edilebilecek.

İzinsiz Kullanıma Karşı Ecrimisil (Tazminat) Talebi

Kiraya verilmeyen veya irtifak hakkı tesis edilmeyen taşınmazlarda fiili kullanım veya işgal tespit edildiğinde, idare tarafından yerinde tespit yapılacak ve geçmişe dönük en fazla 5 yıllık ecrimisil (tazminat) talep edilecek. Bu durum, taşınmazların izinsiz kullanımının önüne geçmeyi ve kamu zararlarını gidermeyi amaçlıyor. Süresi biten kira sözleşmeleri ise herhangi bir bildirim gerekmeksizin kendiliğinden sona erecek.

Kiralarda En Kritik Değişiklik: 3 Ay Kira Borcunda Doğrudan Tahliye!

Vakıf taşınmazlarının kiralanmasında en dikkat çekici yeniliklerden biri, kira borcu birikimine ilişkin getirilen tahliye prosedürü. Yapım karşılığı uzun süreli kira sözleşmeleri haricindeki kiralamalarda, 3 aylık kira bedelinin ödenmemesi halinde önemli yaptırımlar devreye girecek:

Borcun oluştuğu tarihten itibaren 15 gün içinde kiracıya ihtarname tebliğ edilecek.
İhtarname, kira borcunun tamamının tebliğ tarihinden itibaren 30 gün içinde ödenmesi gerektiğini bildirecek.
Belirtilen süre içinde ödeme yapılmaması durumunda, taşınmaz herhangi bir mahkeme kararı veya başka bir hükme gerek kalmaksızın, mülki amirlikçe (vali/kaymakamlık) tahliye edilecek.

Bu düzenleme, vakıf taşınmazlarından elde edilen gelirlerin düzenli akışını sağlamayı ve tahliye süreçlerini hızlandırmayı hedefliyor.

Sözleşme Akdi, Yükümlülükler ve İstisnalar

Yönetmelik uyarınca yapılan ve onaylanan tüm ihaleler sözleşmeye bağlanacak ve ihale yetkilisi tarafından imzalanacak. Satış, mal değişimi ve irtifak hakkı tesisi işlemlerinde ayrıca tapu müdürlüğünde resmi senet düzenlenmesi zorunlu olacak. Peşin satışlarda ve mal değişimi işlemlerinde ise sözleşme yapılması zorunluluğu bulunmuyor.

İdare ve Müşteri Yükümlülükleri

İdare, yazılı süre içinde sözleşme görevlerini tamamlamak ve taşınmazları şartnamede belirtilen evsafta teslim etmekle yükümlüdür. İdarenin bu yükümlülüğü yerine getirmemesi halinde müşteri, sürenin bitiminden itibaren 15 gün içinde noter ihtarnamesiyle 10 gün müddet vererek taahhüdünden vazgeçebilir ve teminatını geri alabilir. Alıcılar ve istekliler ise şartnamede belirtilen süre ve koşullara göre yükümlülüklerini yerine getirmekle mükellef olacaklar.

Kapsam Dışı Bırakılan Alanlar

Vakıflar Genel Müdürlüğü ve mazbut vakıflara ait vakıf kültür varlığı niteliğindeki taşınmazların veya üzerindeki yapıların restorasyon ve onarım karşılığı kiralanması, bu Yönetmeliğin kapsamı dışında tutulmuştur. Bu durum, tarihi ve kültürel mirasın korunmasına yönelik özel düzenlemelerin devam edeceğini gösteriyor.

Haber Al